Πρόγραμμα Εργαστηρίων

Προϋπόθεση συμμετοχής αποτελεί η εγγραφή στο συνέδριο.
Τα εργαστήρια απευθύνονται σε περιορισμένο αριθμό συμμετεχόντων. Κάθε εργαστήριο έχει διάρκεια 2 ώρες.
Μπορούν να δηλωθούν μέχρι 2 εργαστήρια ανά συμμετέχοντα και θα τηρηθεί σειρά προτεραιότητας.
H δήλωση συμμετοχής γίνεται στην φόρμα εγγραφής (link)
ΑΡΙΘΜΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΕΣ ΗΜΕΡΑ & ΩΡΑ ΤΙΤΛΟΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ ΙΔΡΥΜΑ
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 1 30 5 Οκτ./9:00 Εισαγωγή στη Συμβουλευτική ΛΟΑΤΚΙΑ2+ ατόμων: Κοινωνικο-ιστορικό πλαίσιο, ταυτότητες, απαραίτητες θεραπευτικές γνώσεις και προσεγγίσεις. Σε αυτό το εργαστήριο θα ασχοληθούμε με την Συμβουλευτική υποστήριξη και Ψυχοθεραπεία σε ΛΟΑΤΚΙΑ2+ άτομα. Θα μιλήσουμε για το πολιτισμικό, κοινωνικό και ιστορικό πλαίσιο ως αναπόσπαστο κομμάτι της συμβουλευτικής και ψυχοθεραπευτικής πράξης, ενώ θα εστιάσουμε και στις απαραίτητες γνώσεις που οφείλει να έχει ο/η ειδικός ψυχικής υγείας που συνεργάζεται σε συμβουλετικό ή ψυχοθεραπευτικό επίπεδο με ΛΟΑΤΚΙΑ2+ άτομα. Επίσης, θα μιλήσουμε για ταυτοτικά θέματα και τις προεκτάσεις αυτών εντός και εκτός της συνεδρίας. Ακόμα, θα θίξουμε μείζονα ψυχοθεραπευτικά ζητήματα όπως οι προσωπικές απόψεις, κρίσεις, προκαταλήψεις, η χρήση της γλώσσας από την/τον ειδικό ψυχικής υγείας, καθώς και άλλες γνωστικές διεργασίες κατά την διάρκεια ενός εξατομικευμένου κύκλου συνεδριών. Τέλος, θα αναφερθούμε στις βασικές προσεγγίσεις που προτείνονται από διεθνείς κατευθυντήριες γραμμές. Τέτοιες δράσεις θεωρούνται ιδιαιτέρως σημαντικές και αναγκαίες, αν μάλιστα λάβουμε υπόψιν τα διεθνή ερευνητικά ευρήματα στα οποία μεγάλο ποσοστό ΛΟΑΤΚΙΑ2+ ατόμων περιγράφει πως βιώνει θυμό και απογοήτευση λόγω συχνά μη επαρκούς γνώσης, αλλά ακόμα και κακής χρήσης της επιστήμης από τους ειδικούς ψυχικής υγείας στους οποίους απευθύνεται και εν τέλει δεν ανταποκρίνεται στις προσδοκίες του. Το εν λόγω εργαστήριο στοχεύει στην ευαισθητοποίηση των ειδικών ψυχικής υγείας, αλλά και των φοιτητών ψυχολογίας, κοινωνιολογίας και ευρύτερων ανθρωπιστικών γνωστικών αντικειμένων σε ζητήματα που απασχολούν την ΛΟΑΤΚΙΑ2+ κοινότητα, καθώς και στην παροχή βασικών κατευθυντηρίων γραμμών με σκοπό την βελτίωση της παροχής υπηρεσιών ψυχικής υγείας για όλους-ες-α. Η. Κασσάρας Δημόσιος Τομέας-Υπηρεσίες Ψυχικής Υγείας
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 2 25 5 Οκτ./9:00 Παρακολούθηση οφθαλμοκινήσεων (eye tracking): Μεθοδολογία και Εφαρμογές Η παρακολούθηση οφθαλμοκινήσεων είναι μια πειραματική μέθοδος που βασίζεται στην θέση και τον χρονισμό του βλέμματος κατά τη διάρκεια ενός έργου επιτρέποντας τη διευρεύνηση των απαιτήσεων σε προσοχή και πόρους επεξεργασίας (Carter & Luke, 2020). Η παρακολούθηση οφθαλμοκινήσεων μπορεί να παρέχει πολύτιμες πληροφορίες για την περιοχή που εστιάζουμε, το πόσο και το πότε, παρέχοντας στους ερευνητές ένα σημαντικό μεθοδολογικό εργαλείο στη μελέτη υποκείμενων γνωστικων διεργασιών για την επιτέλεση ενός έργου (Carter & Luke, 2020). Επιπρόσθετα, η υψηλή χρονική και χωρική ευαισθησία των διαθέσιμων καταγραφέων οφθαλμοκινήσεων (π.χ., των εταιριών Tobii, SR-Research) επιτρέπει τον δυναμικό χειρισμό πειραματικών συνθηκών (με οθόνες εξαρτώμενες από το βλέμμα, McConkie & Rayner, 1975) καθιστώντας εφικτή τη μελέτη διεργασιών προσοχής και αντίληψης που αλλιώς δεν θα μπορούσαν να διερευνηθούν. Επιπλέον, η καταγραφή των οφθαλμοκινήσεων παρέχει δεδομένα που σχετίζονται με το μέγεθος της κόρης, αποτελώντας επιπρόσθετο δείκτη των διεργασιών προσοχής. Πιο συγκεκριμένα, οι αποκρίσεις της κόρης έχουν συνδεθεί με τις «εντός-έργου επεξεργαστικές απαιτήσεις» (Hess & Polt, 1964, p. 1190) και με τις «δευτερόλεπτο-προς-δευτερόλεπτο διακυμάνσεις στον φόρτο που επιβάλει η νοητική δραστηριότητα» (Kahneman et al., 1967, p. 218). Καθώς η συστολή και διαστολή της κόρης ειναι αποτέλεσμα δυναμικής εγκεφαλικής δραστηριότητας (Kahneman, 1973; Beatty, 1982; Beatty & Lucero-Wagoner, 2000) χρησιμοποιούνται ως δείκτες του επιπέδου επεξεργασίας και του γνωστικού φόρτου σε πλήθος ερευνητικών πεδίων (Laeng et al., 2012, van der Wel & van Steenbergen, 2018). Συνολικά, η μεθοδολογία παρακολούθησης οφθαλμοκινήσεων, είτε μέσω της παρακολούθησης της θέσης του βλέμματος είτε μέσω της μέτρησης του μεγέθους της κόρης, είναι σε θέση να προάγει την έρευνα των υποκείμενων γνωστικών μηχανισμών σε ερευνητικές περιοχές όπως π.χ., στη γνωστική, εκπαιδευτική και κλινική ψυχολογία. Λ. Ζιάκα, Φ. Φωτιάδης University of Oslo, Πάντειο Πανεπιστήμιο Πολιτικών και Κοινωνικών Επιστημών
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 3 24 5 Οκτ./9:00 Εξάρτηση και οικογένεια: η ενίσχυση για αλλαγή Οι προκλήσεις της πανδημίας, οι αναταραχές σε παγκόσμιο επίπεδο, η κλιματική αλλαγή φαίνεται να οδηγούν σε αξιοσημείωτη αύξηση των εξαρτήσεων και να αφορούν όλο και περισσότερους ανθρώπους, μαζί και την οικογένεια τους και τους σημαντικούς δικούς τους ανθρώπους. Στην καρδιά των εξαρτητικών συμπεριφορών συναντούμε τραύμα, κακοποίηση και οικογενειακές σχέσεις ακραία φορτισμένες. Ο κλινικός έρχεται αντιμέτωπος συχνά πρώτα με το αίτημα της οικογένειας για βοήθεια. Σ. Κουτσούκη, Ε. Σιδεράκη 18 Άνω, Τμήμα Οικογένειας, Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 4 30 5 Οκτ./9:00 Παιδεία και εναλλακτικές-βιωματικές, αφηγηματικές-πολυτροπικές και ενσώματες-επιτελεστικές διαδικασίες και μέσα επιμέλειας του εαυτού: Η οικο-σωματικο-βιωματική προσέγγιση και η Βιωματική, Ευρετική και Αφηγηματική-Διαλογική Ψυχοπαιδαγωγική Το σώμα/σωματοποίηση (embodiment), το βίωμα, η εμπρόθετη δράση (agency), η «επιτέλεση»/«επιτελεστικότητα» (performance/performativity), η πολυτροπικότητα, η αφήγηση, τα παιγνιώδη δημιουργικά πλαίσια μάθησης και ανάπτυξης είναι όροι/έννοιες που τείνουν να είναι αποδεκτές «αλήθειες» και στο πλαίσιο της ψυχολογικής και ψυχοπαιδαγωγικής θεωρίας και έρευνας, που όμως τα ιδιαίτερα νοήματα που αποδίδονται σ’ αυτές χρησιμοποιούνται σε μια ποικιλία διαφορετικών πλαισίων με διαφορετικούς στόχους κάθε φορά. Στο εργαστήριο αυτό, αντιμετωπίζοντας κριτικά τις διάφορες ατομικιστικά, θετικιστικά, μηχανιστικά, φορμαλιστικά, αναγωγιστικά και νοησιαρχικά προσανατολισμένες προσεγγίσεις της ψυχολογίας και της ψυχοπαιδαγωγικής, προσκαλούμε στην υιοθέτηση μιας εναλλακτικής, ολιστικής, συστημικής, μη αναπαραστατικής και σχεσιακής, αλληλεπιδραστικής, ενσώματης, βιωματικής, πλαισιοθετημένης, διαλογικής και επιτελεστικής-πολυτροπικής προοπτικής, που ονομάζουμε οικο-σωματικο-βιωματική. Βασικός μας στόχος είναι να παρουσιάσουμε το πνεύμα εργασίας και τις βασικές αρχές της εναλλακτικής μας πρότασης στην παιδεία που ονομάζουμε Βιωματική, Ευρετική και Αφηγηματική-Διαλογική Ψυχοπαιδαγωγική σε αντιπαράθεση προς τις γνωστικιστικά και μηχανιστικά προσανατολισμένες παραδοχές και πρακτικές του αφαιρετικού αντικειμενισμού και του γραμμικού, μονολογικού/λογοκεντρικού και μονοτροπικού κειμενικού ορθολογισμού που τείνουν προς την ομοιογενοποίηση και τυποποίηση, φτωχαίνοντας έτσι τον πολυφωνικό και δημιουργικό πολιτισμό της παιδείας. Η έμφαση εδώ δίνεται στην ενσώματη έξη, τεχνική, πρακτική και ενσυναισθητική-συμπονετική βιωματική κατανόηση, στην εμπρόθετη δράση (agency) και στον δημιουργικό-αισθητικό οικο-σωματικο-βιωματικό μετασχηματισμό. Στο πλαίσιο του εργαστηρίου συζητούνται οι οικολογικές, εναλλακτικές-βιωματικές, ενσώματες-πολυτροπικές και βασισμένες στην τέχνη ποιοτικές και βιωματικές ψυχοπαιδαγωγικές και επιτελεστικές μεθοδολογικές διαδικασίες και τεχνικές/πρακτικές υποστήριξης και καλλιέργειας της παιδείας που εφαρμόζουμε κατά τα τελευταία 30 χρόνια σε χώρους συμμετοχικής παιγνιώδους δημιουργικής αλληλεπίδρασης. Τα ζητήματα αυτά εξετάζονται και συζητούνται τόσο στη βάση συγκεκριμένων θεωρητικών θέσεων όσο και μέσα από βιωματικές και διαδραστικές δραστηριότητες υπό το πρίσμα της επεξεργασίας κοινωνικών δραμάτων και τραυματικών συναισθηματικών καταστάσεων, καθώς και υπαρξιακών και κοινωνικο-ηθικών διλημμάτων με τη μορφή παιγνιωδών επιτελεστικών αυτοβιογραφικών δρώμενων, παραμυθιών, φωτοϊστοριών και θεατρικών μονοπράκτων ως ψυχοπαιδαγωγικών δυναμικών διαδικασιών και μέσων επιμέλειας ή φροντίδας του εαυτού, ανάπτυξης της αυτογνωσίας και κινητοποίησης της προσωπικής ανάπτυξης. Μ. Πουρκός Εργαστηριακή Μονάδα Οικολογικής Ψυχολογίας και Βιωματικής, Ευρετικής και Αφηγηματικής-Διαλογικής Ψυχοπαιδαγωγικής, Πανεπιστήμιο Κρήτης
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 5 16 5 Οκτ./9:00 Από την Αναγνώριση στην Ανάλυση Συμπεριφορών Υγείας: Εμπειρικό Εργαστήριο Εφαρμογής και Χρήσης του Μοντέλου «Αλλαγής Συμπεριφορών-Τροχός» (BCW) με τη Χρήση Ποιοτικής Μεθοδολογίας Τα μοντέλα αλλαγής συμπεριφορών υγείας που στοχεύουν στη διατήρηση και προστασία της ή την έκθεσή της σε κίνδυνο (π.χ., το κάπνισμα, το αλκοόλ, την άσκηση) παρέχουν σήμερα τρόπους με τους οποίους μπορούμε να ρυθμίσουμε, προβλέψουμε, και αλλάξουμε «συμπεριφορές υγείας» (π.χ., κάπνισμα, αλκοόλ). Ωστόσο, η εφαρμογή τους στο πεδίο (π.χ., σχολείο, κλινική, κλπ) συχνά αποτυγχάνει να πετύχει μία μακροπρόθεσμη διατήρηση της επιθυμητής αλλαγής των συμπεριφορών υγείας. Το Μοντέλο «Αλλαγής Συμπεριφορών-Tροχός» (Behavioral Change Wheel- BCW γνωστό και ως COM-B; Mickie et al., 2017) αποτελεί μια συστηματική μέθοδο ανάλυσης και αναγνώρισης όλων εκείνων των ενδοατομικών και περιβαλλοντικών παραγόντων που μπορούν να επηρεάσουν την αλλαγή και διατήρηση συμπεριφορών υγείας. Το μοντέλο συνέθεσε 33 θεωρίες συμπεριφοράς τις οποίες οργάνωσε σε 14 θεωρητικούς τομείς- παράγοντες (π.χ., γνώση, δεξιότητες, περιβαλλοντικές πηγές υποστήριξης, κοινωνικές επιδράσεις, συναισθηματική αυτο-ρύθμιση, στόχοι και κίνητρα, κλπ). Παρέχει μια σειρά απο οχτώ βήματα που ένας ερευνητής ή κλινικός μπορεί να ακολουθήσει με σκοπό να αναγνωρίσει τι είναι αυτό που χρειάζεται να αλλάξει, για ποιους, και με ποιόν τρόπο. Αρχικά θα γίνει παρουσίαση του μοντέλου μέσω παραδειγμάτων και των εφαρμογών του σε διάφορα πλαίσια (κλινικά, υγείας, επαγγελματικά, κλπ). Στη συνέχεια, οι συμμετέχοντες θα εφαρμόσουν το μοντέλο, αναλύοντας σε μικρές ομάδες, ανώνυμα ποιοτικά δεδομένα που θα τους βοηθήσουν να αναγνωρίσουν συγκεκριμένους παράγοντες σχετιζόμενους με την συμπεριφορά στόχο που έχουν θέσει. Στο τέλος, οι συμμετέχοντες θα χρησιμοποιήσουν τους παράγοντες που θα προκύψουν από την ποιοτική ανάλυση με σκοπό να ορίσουν ποιες διαδικασίες αλλαγής συμπεριφοράς θα χρησιμοποιούσαν σε μια παρέμβαση (π.χ., ατομική, δημόσιας υγείας, ψηφιακή, κλπ), χρησιμοποιώντας το σύστημα ταξινόμησης συμπεριφορών BCCTv1. Το εργαστήριο απευθύνεται σε ερευνητές, επαγγελματίες ψυχικής υγείας και μεταπτυχιακούς/διδακτορικούς φοιτητές που ασχολούνται με αλλαγές συμπεριφορών υγείας. Αν και θα δοθούν δραστηριότητες με στοχευόμενες αλλαγές συμπεριφορών υγείας, οι συμμετέχοντες μπορούν να δουλέψουν, επίσης, σε δικές τους ιδέες. Β. Βασιλείου, Φ. Ίσαρη Πανεπιστήμιο Οξφόρδης & ΕΠΙ (Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών),Εργαστήριο Ποιοτικής Έρευνας στην Ψυχολογία και την Ψυχική Υγεία, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 6 20 5 Οκτ./9:00 Εκπαιδευτικό σεμινάριο στη νευροψυχολογική αξιολόγηση Το σεμινάριο εστιάζει στην εκπαίδευση των βασικών αρχών που διέπουν τη νευροψυχολογική αξιολόγηση των νοητικών λειτουργικών, όπως η μνήμη, ο λόγος και οι επιτελικές λειτουργίες, με στόχο τη διερεύνηση και σαφή περιγραφή πιθανών νοητικών ελλειμμάτων που σχετίζονται με νευρολογικές παθήσεις. Αρχικά, θα παρουσιαστεί η σημασία, η πορεία και οι βασικοί στόχοι της νευροψυχολογικής αξιολόγησης, δηλαδή την περιγραφή των νοητικών λειτουργιών που έχουν πληγεί και εκείνων που παραμένουν ανέπαφες. Στην συνέχεια θα πραγματοποιηθεί αναλυτική παρουσίαση και εκπαίδευση των συμμετεχόντων στον τρόπο χορήγησης και βαθμολόγησης συγκεκριμένων νευροψυχολογικών δοκιμασιών που χρησιμοποιούνται για την αξιολόγηση των βασικών τομέων της νόησης (όπως: λόγος, μνήμη, πράξη, προσοχή, ταχύτητα επεξεργασίας). Κατά τη διάρκεια του σεμιναρίου, οι συμμετέχοντες θα έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν συγκεκριμένες νευροψυχολογικές δοκιμασίες, που χρησιμοποιούνται ευρέως τόσο στην έρευνα όσο και στην κλινική πράξη και να κατανοήσουν ζητήματα που αφορούν την επιλογή και την εφαρμογή τους στην αξιολόγηση των νοητικών λειτουργιών. Τέλος, θα πραγματοποιηθεί συζήτηση για τη βαθμολόγηση των δοκιμασιών καθώς και τη διεξαγωγή συμπερασμάτων αναφορικά με το νευροψυχολογικό προφίλ του εξεταζόμενου. Με βάση το παραπάνω γνωστικό υπόβαθρο, το σεμινάριο θα εισάγει τους συμμετέχοντες στα διακριτά νευροψυχολογικά προφίλ που χαρακτηρίζουν διαφορετικές κλινικές ομάδες νευρολογικών ασθενών. Δ. Κασελίμης, Γ. Αγγελοπούλου Δ. Τσολακόπουλος, Γ. Παπαγεωργίου Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 7 20 5 Οκτ./9:00 OVERCOME: Θετική Συμβουλευτική Καριέρας σε άτομα με χαμηλές δεξιότητες και χαμηλά επαγγελματικά προσόντα Σύμφωνα με τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), οι ενήλικες με χαμηλές δεξιότητες συχνά έχουν περιορισμένες ευκαιρίες να αναπτύξουν περαιτέρω τις δεξιότητές τους μέσω της εκπαίδευσης και της κατάρτισης. Πολλοί βρίσκονται παγιδευμένοι σε μια «παγίδα χαμηλών δεξιοτήτων», σε θέσεις χαμηλού επιπέδου με περιορισμένες ευκαιρίες εξέλιξης, και βιώνουν συχνές και μερικές φορές παρατεταμένες περιόδους ανεργίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΟΣΑ, ένας στους πέντε ενήλικες έχει χαμηλές δεξιότητες, ενώ 22% των ενηλίκων έχουν χαμηλό εκπαιδευτικό επίπεδο και χαμηλές γνωστικές δεξιότητες. Το OVERCOME (Θετική Συμβουλευτική Καριέρας σε άτομα με χαμηλές δεξιότητες και χαμηλά επαγγελματικά προσόντα), είναι ένα έργο χρηματοδοτούμενο από το Πρόγραμμα Erasmus+ της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που στοχεύει στην ενίσχυση των δεξιοτήτων των ενηλίκων με χαμηλή ειδίκευση και στην παροχή υποστήριξης αναφορικά με την ένταξή τους στην αγορά εργασίας και την κοινωνία, ενισχύοντας τις δεξιότητες απασχολησιμότητας (δημιουργικότητα, κριτική σκέψη, στοχοθέτηση, επίλυση προβλημάτων, εσωτερική παρακίνηση, επικοινωνία, ομαδική εργασία), καθώς και το ψυχολογικό τους κεφάλαιο (αισιοδοξία, ελπίδα, ψυχική ανθεκτικότητα, δυνατά στοιχεία του χαρακτήρα, αυτό-αποτελεσματικότητα και νόημα ζωής). Σκοπός του εργαστηρίου είναι η παρουσίαση των βασικών σημείων του έργου και η βιωματική εκμάθηση επιλεγμένων δραστηριοτήτων που εφαρμόζονται σε αυτό. Επαγγελματίες ψυχικής υγείας, σύμβουλοι, εκπαιδευτικοί και coaches μπορούν να αξιοποιήσουν τις δραστηριότητες αυτές ως εργαλεία στην καθημερινή τους πρακτική. Μ. Χριστοπούλου, Κ. Πρασσά, Κ. Καραμπάς, Η. Ραφαήλ, Χ. Πεζηρκιανίδης Ελληνική Εταιρεία Θετικής Ψυχολογίας
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 8 25 5 Οκτ./9:00 Πρόγραμμα HEDY - Μια καινοτόμα εργαλειοθήκη για την ευαισθητοποίηση σχετικά με τις παιδικές αναπηρίες και το φάσμα του αυτισμού καθώς και την προώθηση της συμπεριληπτικής τάξης Το εργαστήριο αποτελεί τμήμα του εκπαιδευτικού προγράμματος που κατασκευάστηκε από την Ερευνητική Ομάδα της ΙΑΣΙΣ ΑμΚΕ στα πλαίσια του έργου «Health Education for Young People with Disabilities» (HEDY – 2020-1-RO01-KA201-080353) και αφορά Εκπαιδευτικούς ή Ψυχολόγους και Συμβούλους που θέλουν να εργαστούν σε σχολικά πλαίσια. Οι βιωματικές δραστηριότητες που θα πραγματοποιηθούν στα πλαίσια του Συνεδρίου είναι οι εξής: 1. Eυαισθητοποίση σχετικά με την έννοια της αναπηρίας μέσω βιωματικών προσομοιώσεων και η εφαρμογή τους σε μαθητές νευροτυπικής ανάπτυξης, 2. Βιωματικές δραστηριότητες γλωσσικής συμπερίληψης και επικοινωνιακής προσέγγισης με σκοπό την ενσωμάτωση μαθητών που ανήκουν στο φάσμα του αυτισμού, 3. Τεχνικές προώθησης της κοινωνικής συμπερίληψης των μαθητών με αναπηρία στα σχολικά και γενικά κοινωνικά πλαίσια, 4. Πρώιμη αξιολόγηση χαρακτηριστικών άγχους και στρες σε παιδιά με αναπηρία, και 5. Βιωματικές τεχνικές σεξουαλικής διαπαιδαγώγησης σε παιδιά με αυτισμό. Οι συμμετέχοντες θα κληθούν να πάρουν ενεργό μέρος στις παραπάνω δραστηριότητες, ενώ παράλληλα θα υπάρχει παρουσίαση του θεωρητικού υπόβαθρου, χώρος για ανοιχτό διάλογο, αξιολόγηση και ανταλλαγή εμπειριών. Η. Ραφαήλ, Έ. Κότας, Έ. Νικολακοπούλου Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών, ΑμΚΕ ΙΑΣΙΣ
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 9 15 5 Οκτ./9:00 Το Photovoice ως Εργαλείο Ποιοτικής Έρευνας και Παρέμβασης στην Κοινοτική Ψυχολογία Το Photovoice είναι μια συμμετοχική έρευνα δράσης, με την οποία -μέσω της χρήσης των φωτογραφιών που τραβήχτηκαν από τους/τις συμμετέχοντες/ουσες- διαμορφώνεται ένας συλλογικός προβληματισμός για τις προκλήσεις και τις δυνατότητες της κοινότητας, με σκοπό την κινητοποίηση των ατόμων για κοινωνική αλλαγή. Το Photovoice χρησιμοποιείται με επιτυχία σε κοινωνικά αποκλεισμένες και περιθωριοποιημένες ομάδες, δίνοντας τη δυνατότητα να ακουστεί η φωνή τους στα κέντρα λήψης αποφάσεων και τη δημόσια σφαίρα. Για το λόγο αυτό, οι κοινοτικοί ψυχολόγοι χρησιμοποιούν το Photovoice ως εργαλείο τόσο έρευνας όσο και παρέμβασης. Κατά τη διάρκεια του εργαστηρίου, οι συμμετέχοντες/ουσες θα έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν τις βασικές αρχές και έννοιες της μεθόδου, να ευαισθητοποιηθούν σε θέματα ηθικής και δεοντολογίας κατά την εφαρμογή της και να παρακολουθήσουν τα στάδια υλοποίησης ενός προγράμματος, μέσω της παρουσίασης δύο δράσεων Photovoice με πρόσφυγες, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος «Προσωπικό Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης στην Κοινότητα – Community Psychosocial Workforce», το οποίο υλοποιείται από την ΕΠΑΨΥ σε συνεργασία με την Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες. Χ. Παπαθανασίου ΕΠΑΨΥ - Εργαστήριο Κλινικής Ψυχολογίας & Ψυχοπαθολογίας, Κοινοτικής Ψυχιατρικής και Αναπτυξιακής Ψυχολογίας, Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 10 15 5 Οκτ./11:00 Η γλώσσα που περιλαμβάνει τις τρανς ταυτότητες, μέσα από τα ποσοτικά εργαλεία της θεωρίας κοινωνικών αναπαραστάσεων Η γλώσσα που περιλαμβάνει τις τρανς ταυτότητες είναι από τα πλέον ακανθώδη διακυβεύματα της εποχής μας. Στην Ελλάδα, τη Βρετανία, τη Γερμανία, την Ισπανία, νομοσχέδια νομικής αναγνώρισης της ταυτότητας φύλου στη βάση του αυτοπροσδιορισμού, απασχόλησαν το δημόσιο διάλογο. Η άνοδος της βρετανικής τρανσφοβίας αποτελεί ένα σύνθετο φαινόμενο που απασχολεί εξίσου ακτιβιστές και κοινωνικούς επιστήμονες. Σειρά νομοθετικών ρυθμίσεων, ειδικά στον αγγλοσαξωνικό κόσμο, στοχοποιούν τα τρανς άτομα στον αθλητισμό και την εκπαίδευση, ειδικά τα ανήλικα τρανς άτομα. Κορύφωση αυτών είναι η ποινική δίωξη των ιατρικών υπηρεσιών ή και της συμπεριφορικής αποδοχής της διεμφυλικότητας ανηλίκων ατόμων. Έχουμε επομένως αντιστροφή του κλίματος του 2017, που θεωρείται η κορύφωση της ορατότητας των τρανς ατόμων και των δικαιωμάτων τους. Η γλωσσική χρήση αποτελεί μικρό μέρος αυτής της αντιπαράθεσης, αλλά η καθημερινότητα της γλωσσικής επικοινωνίας και η φυσικοποίηση των κοινωνικών κατηγοριών την έχει φέρει στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης. Η προσφώνηση ενός ατόμου με βάση την ταυτότητα φύλου του είναι υποχρεωτική σε ορισμένες νομοθεσίες. Πολλά άτομα θεωρούν πως αυτό συνιστά παραβίαση της ελευθερίας του λόγου, αφού στην αντίληψή τους επιτελούν γλωσσικά μία "ιδεολογία με την οποία διαφωνούν". Η περιεκτική των τρανς ατόμων γλώσσα διαρθρώνεται με βασικές διεργασίες, από την "γνωστικά θεμελιώδη" αντίληψη του φύλου, μέχρι την ψυχολογική αναδραστικότητα, την κοινωνική επιρροή, και τις θεωρίες συνωμοσίας, που αναδεικνύονται ως πεδίο έρευνας της κοινωνικής ψυχολογίας. Είναι δύσκολο να δεί κανείς την πολιτική ψυχολογία του σήμερα χωρίς κατανόηση της τρανσφοβικής ρητορικής και δυναμικής. Μέσα από το σεμινάριο θα γνωρίσουμε την ορολογία, την έρευνα, και τις θεματικές της διεκδίκησης των τρανς ατόμων, με έμφαση στη γλωσσική συμπερίληψη. Με τις μεθόδους της πολυδιάστατης παραγοντικής ανάλυσης και της εφαρμοσμένης πολλαπλής παλινδρόμισης θα αναδείξουμε διαφορετικές ομαδοποιήσεις και ιδεολογικές συγκροτήσεις, και θα δούμε ότι η γλωσσική συμπερίληψη των τρανς ατόμων είναι πολυδιάστατη, αντηχεί σε διαφορετικές κοινωνιοψυχολογικές διεργασίες, και ερμηνεύεται διαφορετικά από διαφορετικές κατηγορίες ανθρώπων. Ν.Γιαλλούση Πάντειο Πανεπιστήμιο Πολιτικών και Κοινωνικών Επιστημών
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 11 25 5 Οκτ./11:00 Το νου σου στο νου σου! Ενίσχυση της εκπαίδευσης μέσα από την αλληλεπίδραση και την απαρτίωση των αισθήσεων στον εγκέφαλο Ο ανθρώπινος εγκέφαλος έχει εξελιχθεί ώστε να μαθαίνει και να λειτουργεί στο φυσικό περιβάλλον όπου η συμπεριφορά καθοδηγείται από πληροφορίες προερχόμενες από πολλά διαφορετικά αισθητηριακά κανάλια. Οι αλληλεπιδράσεις των αισθητηριακών εισροών είναι πανταχού παρούσες στο νευρικό σύστημα και συμβαίνουν στα αρχικά στάδια της αντιληπτικής επεξεργασίας. Ως εκ τούτου, πρωτόκολλα εκμάθησης δεξιοτήτων που είναι βασισμένα σε μια αίσθηση ή είναι αισθητηριακά φτωχά παρέχουν ένα αφύσικο πλαίσιο μάθησης που δεν αξιοποιούν τους μηχανισμούς πολυαισθητηριακής μάθησης, οι οποίοι έχουν εξελιχθεί για να παράγουν την βέλτιστη συμπεριφορά στο φυσικό πολυαισθητηριακό περιβάλλον στο οποίο ζούμε. Αφού λοιπόν ζούμε σε έναν πολυαισθητηριακό κόσμο γιατί η εκπαίδευση μας να είναι αισθητηριακά περιορισμένη; Tα πολυαισθητηριακά ερεθίσματα παρέχουν μια εμπλουτισμένη, ολιστική αναπαράσταση του περιβάλλοντος μας. Επιπλέον, δεδομένου ότι οι απαρτιωμένες διεργασίες του εγκεφάλου μπορούν να ενισχύσουν την ταχύτητα και ακρίβεια των διαφόρων αντιληπτικών διεργασιών και συμπεριφορών, δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι η ανάπτυξη πολυαισθητηριακών ικανοτήτων στην αρχή της ζωής εμπλέκεται στην αντιληπτική μάθηση και την απόκτηση γενικών διανοητικών και γνωστικών ικανοτήτων. Παρά την σημαντική λοιπόν συνεισφορά της πολυαισθητηριακής αντίληψης στην μάθηση, η κυρίαρχη διδακτική προσέγγιση παραμένει η παράδοση αφηρημένων πληροφοριών σε ένα αισθητηριακά φτωχό περιβάλλον. H επιστημονική έρευνα έχει προσφέρει πολλές γνώσεις και τεχνικές σχετικές με την ενίσχυση της αντίληψης και τη βελτίωση της μάθησης από την χρήση πολυαισθητηριακών μεθόδων παρουσίασης και απαρτίωσης της πληροφορίας, η γνώση αυτή όμως δεν έχει κοινοποιηθεί σωστά και συστηματικά. Το εργαστήριο αυτό στα πλαίσια του εθνικού έργου ΤΝουΣΣΝουΣ σκοπό έχει να κοινοποίηση αυτή τη γνώση μεσω σχεδίων μαθημάτων και διαδραστικών δραστηριοτήτων. Συγκεκριμένα, θα παρουσιάσουμε σχέδια και δραστηριότητες που σχετίζονται με το ορισμό και αριθμό των αισθήσεων, την πολυαισθητηριακή αντίληψη και τους κανόνες που την διέπουν, την πολυαισθητηριακή λειτουργία της μάθησης, μνήμης και προσοχής για βέλτιστα μαθησιακά αποτελέσματα, καθώς και την καινοτόμο χρήση της πολυαισθητηριακής αντίληψης στην διδασκαλία και τα μαθησιακά αποτελέσματα της. Α. Βατάκη, Ε. Λάμπρου, Β. Θανόπουλος, Λ. Λιάπη, Β. Καραδήμα, Ε. Μαυροειδή, Ο. Ταχματζίδου Εργαστήριο Εφαρμοσμένης Ψυχολογίας, Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 12 16 5 Οκτ./11:00 Μαθαίνοντας ψηφιοποιώντας: Εμπειρικό εργαστήριο σχεδίασης δραστηριοτήτων αλλαγής συμπεριφορών υγείας με σκοπό την δημιουργία ψηφιακών ψυχολογικών παρεμβάσεων Η ταχεία διάδοση ψυχολογικών παρεμβάσεων αλλαγής συμπεριφορών υγείας (π.χ., κάπνισμα, διαχείριση χρόνιας ασθένειας, κλπ.) μέσω ψηφιακών εφαρμογών (διαδικτυακών ή μέσω τηλεφώνου) προϋποθέτει γνώση και εμπειρίες εκτός της παραδοσιακής ψυχολογικής επιστήμης, όπως μεθόδους σχεδιασμού με επίκεντρο τον χρήστη (User-Centred Design). Μέχρι τώρα ο τρόπος που μπορεί κανείς να δημιουργήσει αρχέτυπα, δηλαδή μη τελικά για τον χρήση μοτίβα παρουσίασης μια συμπεριφοράς υγείας (π.χ., πώς θα εφαρμόζατε ψηφιακά μια δραστηριότητα που στοχεύει στην αναγνώριση και ακολουθία αξιών μέσω παιχνιδιού σε εφήβους για αλλαγή καπνιστικής συμπεριφοράς) είναι ένα βήμα που αγνοείται στον σχεδιασμό ψηφιακών ψυχολογικών παρεμβάσεων. Η αγνόηση αυτού του βήματος φαίνεται να επηρεάζει την αποτελεσματικότητα και αποδεκτικότητα μιας ψηφιακής ψυχολογικής παρέμβασης από τον τελικό χρήστη, οδηγώντας πολλές φορές είτε σε απόρριψη της ψηφιακής εφαρμογής ή πρόωρη αποχώρηση των χρηστών από αυτή (drop out). Οι συμμετέχοντες σε αυτό το εργαστήριο θα μάθουν πώς να υιοθετούν τις μεθόδους σχεδιασμού με επίκεντρο τον χρήστη (User-Centred Design) και να μετατρέπουν συμπεριφορές υγείας σε ψηφιακά αρχέτυπα. Αρχικά, οι συμμετέχοντες θα δουν ψηφιακά αρχέτυπα (σκίτσα, μακέτες, ιστορίες σεναρίου) με «πρακτικές εμπειρίες» και «συμβουλές», από τρείς διαφορετικές ερευνητικές ομάδες σε Ελλάδα, Κύπρο και Ιρλανδία. Στη συνέχεια, θα μάθουν πώς (α) να ενσωματώνουν μεθόδους σχεδιασμού με επίκεντρο τον χρήστη για να δημιουργούν αρχέτυπα (prototypes) με δραστηριότητες αλλαγής συμπεριφορών υγείας, (β) πώς να χρησιμοποιούν μεθόδους αξιολόγησης αυτών των αρχετύπων, και (γ) πώς να χρησιμοποιούν τα ευρήματα από την αξιολόγηση για τη λήψη αποφάσεων σχετικά με τις παρεμβάσεις που θέλουν να δημιουργήσουν ψηφιακά. Τέλος, οι συμμετέχοντες θα λάβουν οδηγίες για να δημιουργήσουν σε χαρτί αρχέτυπα αλλαγής συμπεριφορών υγείας. Το εργαστήριο απευθύνεται σε ερευνητές, επαγγελματίες ψυχικής υγείας και μεταπτυχιακούς/διδακτορικούς φοιτητές που εφαρμόζουν ψηφιακά μέσα στις μελέτες τους. Αν και θα δοθούν δραστηριότητες με στοχευόμενες αλλαγές συμπεριφορών υγείας, οι συμμετέχοντες θα ενθαρρυνθούν να δουλέψουν σε δικές τους ιδέες. Β. Βασιλείου, Μ. Καρεκλά, C. Linehan Πανεπιστήμιο Οξφόρδης & ΕΠΙ (Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών), Πανεπιστήμιο Κύπρου, Εθνικό Πανεπιστήμιο Ιρλανδίας
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13 20 5 Οκτ./11:00 Εκπαιδευτικό σεμινάριο στις μεθόδους απεικόνισης του εγκεφάλου Το σεμινάριο εστιάζει στις βασικές αρχές που διέπουν τις μεθόδους δομικής και λειτουργικής απεικόνισης του εγκεφάλου, καθώς και στη χρήση αυτών για τη διερεύνηση του νευροβιολογικού υποστρώματος της συμπεριφοράς και της νόησης. Αρχικά, θα παρουσιαστούν βασικές έννοιες και τα χαρακτηριστικά των διαφορετικών μεθόδων νευροαπεικόνισης, με έμφαση στις παραμέτρους που λαμβάνονται υπόψιν για την επιλογή της εκάστοτε μεθόδου, ανάλογα με την υπό μελέτη παθολογία ή/και το ερευνητικό ερώτημα. Στην συνέχεια θα πραγματοποιηθεί αναλυτική παρουσίαση των βασικών μεθόδων ποσοτικοποίησης της δομής και της λειτουργίας του εγκεφάλου, όπως η ογκομετρία και η μέτρηση της επιφάνειας του φλοιού, με συγκεκριμένα υπολογιστικά προγράμματα. Θα γίνει εκτενής αναφορά στην επεξεργασία δεδομένων που προέρχονται τόσο από υγιείς συμμετέχοντες, όσο και από ασθενείς με εστιακές βλάβες (πχ Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο, όγκοι του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος). Στο πλαίσιο αυτό θα παρουσιαστούν συγκεκριμένα παραδείγματα ανάλυσης δεδομένων, χρησιμοποιώντας υπολογιστικά προγράμματα επεξεργασίας όπως το Freesurfer, το FSL και το NiiStat, ενώ θα γίνει ιδιαίτερη αναφορά στο είδος των δεδομένων που λαμβάνεται κάθε φορά ανάλογα με την μεθοδολογική προσέγγιση που έχει επιλεγεί. Κατά τη διάρκεια του σεμιναρίου, οι συμμετέχοντες θα έχουν την ευκαιρία να έρθουν σε επαφή με συγκεκριμένες τεχνικές, που χρησιμοποιούνται ευρέως στην έρευνα αλλά και στην κλινική πράξη και να κατανοήσουν ζητήματα που σχετίζονται με την επιλογή και εφαρμογή τους. Τέλος, θα γίνει αναφορά στους πιθανούς κινδύνους και τα σφάλματα που σχετίζονται με την εφαρμογή των νευροαπεικονιστικών μεθόδων. Συνολικά, το σεμινάριο θα εισάγει τους συμμετέχοντες στις μεθόδους δομικής και λειτουργικής απεικόνισης και στους τρόπους με τους οποίους αυτές μπορούν να εφαρμοστούν, τόσο για τη μελέτη διαφορετικών κλινικών ομάδων με ελλείμματα στη νόηση και τη συμπεριφορά, όσο και για τη διερεύνηση της σχέσης μεταξύ συμπεριφοράς και ανατομίας σε υγιείς συμμετέχοντες. Γ. Αγγελοπούλου, Γ. Βελονάκης, Δ. Κασελίμης Αιγινήτειο Νοσοκομείο, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου, Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 14 20 5 Οκτ./11:00 Στατιστικά μοντέλα μετα-ανάλυσης με τη χρήση της R: Εφαρμογές στην Ψυχολογία Το εργαστήριο (workshop) επικεντρώνεται σε στατιστικά μοντέλα μετα-ανάλυσης όπως αυτά εφαρμόζονται στην Ψυχολογική και Συμπεριφορική επιστήμη με τη χρήση της γλώσσας προγραμματισμού ανοιχτού κώδικα της R. Αρχικά παρουσιάζονται τρόποι εγκατάστασης της R, (καθ)ορισμού του χώρου εργασίας, εγκατάστασης πακέτων και εισαγωγής αρχείων δεδομένων διαφορετικού τύπου, ώστε να επιτευχθεί μία πρώτη εξοικείωση με το περιβάλλον της R. Στη συνέχεια, παρουσιάζονται τρόποι προετοιμασίας και συλλογής μετα-αναλυτικών δεδομένων, διαγράμματα αναπαράστασης δεδομένων, ανάλυση επιδράσεων (σταθερών ή/και τυχαίων), τρόποι μέτρησης και αντιμετώπισης της ετερογένειας ερευνών, ερμηνεία των ευρημάτων και εξαγωγή συμπερασμάτων. Το εκπαιδευτικό υλικό, το αρχείο μετα-αναλυτικών δεδομένων και ο κώδικας προγραμματισμού στην R θα είναι διαθέσιμα στους/ις εκπαιδευόμενους/ες. Χ. Παρπούλα Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 15 30 5 Οκτ./11:00 Εργαστήριο του Κλάδου Κλινικής Ψυχολογίας και Ψυχολογίας της Υγείας της ΕΛΨΕ: Θεραπευτική σχέση και συναισθηματικός δεσμός – Αξιοποίησή του στη διαχείριση των αντιστάσεων με παιδιά με ΔΑΦ και ενήλικες. Τα τελευταία χρόνια έχει δοθεί ιδιαίτερη έμφαση στην ποιότητα της θεραπευτικής σχέσης ως κοινός θεραπευτικός παράγοντας για τη θετική έκβαση της θεραπείας. Στο πλαίσιο αυτό, ανάμεσα στις απαραίτητες δεξιότητες των θεραπευτών περιλαμβάνονται οι κλινικές εφαρμογές της θεωρίας δεσμού και η δυνατότητα για σταδιακή ανάπτυξη ενός ασφαλούς δεσμού με τους θεραπευόμενους, που θα μειώνει τις αντιστάσεις τους και τα εμπόδια απέναντι στη θεραπεία. Ειδικότερα δε, δύο ζητήματα που έχουν ελάχιστα διερευνηθεί είναι η θεραπευτική σχέση παιδιού-θεραπευτή, καθώς και η θεωρία δεσμού και συγκεκριμένα ο δεσμός μητέρας-παιδιού, στο πεδίο του Αυτισμού. Στο παρόν workshop, θα διερευνήσουμε την έννοια της ασφάλειας μέσα από τη θεωρία δεσμού και τις συχνές παρερμηνείες που γίνονται στις παρεμβάσεις των θεραπευτών κατά την κλινική πράξη στην προσπάθεια τους να διαμορφωθεί ένας ασφαλής δεσμός στη θεραπευτική σχέση. Προκειμένου να εξασκηθούν οι συμμετέχοντες στις κλινικές εφαρμογές της θεωρίας δεσμού, θα δοθούν κλινικά παραδείγματα αντιστάσεων στη θεραπεία, ώστε να διαφανεί ο ρόλος του ασφαλούς δεσμού στη θεραπευτική αντιμετώπιση των «δύσκολων» στιγμών στη θεραπευτική διαδικασία. Ως ευρύτερο παράδειγμα εφαρμογής, με το παρόν workshop θα αποπειραθούμε μια σύνθεση επιστημολογικών παραδειγμάτων, ώστε αντλώντας, σε θεωρητικό επίπεδο, από την ψυχαναλυτική προοπτική για τη θεραπευτική σχέση και τη θεωρία δεσμού και, σε επίπεδο θεραπευτικής παρέμβασης, από το συμπεριφορικό-αναλυτικό επιστημολογικό πλαίσιο, να εμβαθύνουμε στο πώς μπορούν αυτά τα δύο πεδία στον Αυτισμό να αναπτυχθούν με σκοπό μια πληρέστερη αντιμετώπιση των αναγκών του παιδιού με ΔΑΦ, της οικογένειάς του και της θεραπευτικής του ομάδας. Α. Γενά, Β. Γιωτσίδη, Τ. Μπαφίτη, Α. Στεφανάκη Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών, Λόγω Ψυχής – Ινστιτούτο Εκπαίδευσης και Έρευνας στη Συστημική Ψυχοθεραπεία
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 16 Χωρίς περιορισμό 5 Οκτ./11:00 Μοντελα, εφαρμογες και πρακτικες δημοσιας υγειας στα δημοσια σχολεια. Πολυάριθμες αδιαμφισβήτητες αναφορές στην βιβλιογραφία, δεδομένα από εθνικούς οργανισμούς και αναφορές στον τύπο (New York Times, May 30th, 2022) τεκμηριώνουν ότι οι μαθητές αντιμετωπίζουν περισσότερες κοινωνικές, συναισθηματικές και συμπεριφορικές προκλήσεις σε μεγαλύτερο μέγεθος τώρα από ό, τι πριν από την πανδημία COVID-19. Σχολεία, νοσοκομεία, και εθνικές παιδιατρικές και ψυχιατρικές οργανώσεις καταγράφουν ότι η καταθλίψη μεταξύ των εφήβων έχει αυξηθεί κατά 30%, ενώ στις ΗΠΑ το Κέντρο Ελέγχου Ασθενειών (CDC: Center of Disease Control) καταγράφει αύξηση 70% στα ποσοστά εφηβικής αυτοκτονίας κατά τη διάρκεια μιας δεκαετίας (2007 έως 2017). Οι στατιστικές δείχνουν ότι 1 στους 5 μαθητές βιώνουν μια διαγνωσμένη κατάσταση ψυχικής υγείας και χρειάζονται βοήθεια. Πολλά δημόσια σχολεία στις HΠΑ έχουν ήδη υιοθετήσει προγράμματα κοινωνικής-συναισθηματικής μάθησης (SEL) και διδάσκουν κοινωνικές-συναισθηματικές δεξιότητες σε όλους τους μαθητές. Η θετική ψυχολογία και τα προγράμματα κοινωνικής-συναισθηματικής μάθησης αναγνωρίζονται σαν μια ελπιδοφόρα προσέγγιση, αλλα ακόμη και ο οργανισμός CASEL που ηγείται το κίνημα SEL αναγνωρίζει ότι οι υπηρεσίες αυτές δεν πρέπει να θεωρούνται αντικαταστατα στοχευμενων παρεμβάσεων από επαγγελματίες ψυχικής υγείας. Σχολικοί σύμβουλοι, κοινωνικοί λειτουργοί, σχολικοί ψυχολόγοι θα πρέπει να παρέχουν πιο στοχευμένες υπηρεσίες σε έναν αριθμο μαθητων και αυτό απαιτεί ανίχνευση (screening) των παιδιών με συναισθηματικές ανάγκες και στην συνέχεια παρακολούθηση της αποτελεσματικότητας των παρεμβάσεων (progress monitoring) και προγραμμάτων που εφαρμόζονται για ολους τους μαθητές (Lane, et. all. 2014; Cook, et. all, 2010). Στο προτεινόμενο εργαστήριο θα παρουσιαστούν διάφορα μοντέλα και πρακτικές ολοκληρωμένων υπηρεσιών ψυχικής υγείας όπως εφαρμόζονται σε σχολεία τις ΗΠΑ. Διαδικτυακές εφαρμογές και εργαλεία ανίχνευσης ψυχικής υγείας και παρακολούθησης παρεμβάσεων θα παρουσιαστούν από ΗΠΑ για μαθητές προσχολικής εως 18 ετών ηλικίας. Αποτελέσματα διαπολιτισμικών ερευνών (ΗΠΑ/Ελλάδα) και εφαρμογές που δημιουργηθήκαν πρόσφατα στην Ελλάδα (Κ-ΣΕΠ: Κλίμακα Συναισθηματικής Ευεξίας Προσχολικής ηλικίας) (Mπαρδος, Πετρογιαννης, 2020) θα παρουσιαστούν με παραδείγματα και προτεινόμενες από την βιβλιογραφία παρεμβάσεις. Α. N. Μπάρδος EduMetrisis
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 17 20 5 Οκτ./14:30 Σχεδιασμός και υλοποίηση προγραμμάτων προαγωγής της ψυχοκοινωνικής υγείας των μαθητών στο σχολείο: το παράδειγμα πρόληψης του σχολικού εκφοβισμού και της βίας με έμφαση στην αποδοχή της διαφορετικότητα. Το σχολείο ως πεδίο παρέμβασης του σχολικού κοινωνικού λειτουργού και άλλων επαγγελματιών ψυχικής υγείας αποτελεί ένα σταθερό πλαίσιο για το σχεδιασμό και για την υλοποίηση διαθεματικών παρεμβάσεων προαγωγής της ψυχοκοινωνικής υγείας των μαθητών στο σχολείο. Ένα παράδειγμα τέτοιων παρεμβάσεων αποτελεί η πρόληψης και αντιμετώπισης του σχολικού εκφοβισμού και της βίας καθώς και η αναγνώριση, η αποδοχή, ο σεβασμός και η αλληλοσυμπληρωματική διαχείριση της διαφορετικότητας. Σημαντικά προγράμματα για την πρόληψης θεωρούνται αυτά που παρεμβαίνουν ολιστικά. Οι ολιστικές παρεμβάσεις επιδιώκουν αλλαγές σε πολλά επίπεδα ταυτοχρόνως (σχολείο, τάξη, άτομο, οικογένεια, κοινότητα) και για το λόγο αυτό έχουν αποδειχθεί περισσότερο αποτελεσματικές. Βασίζονται σε μία οικολογική θεώρηση του φαινομένου (πολυπαραγοντική αιτιολογία). Προσεγγίζουν το σχολείο τόσο ως έναν αυτόνομο οργανισμό, όσο και σαν ένα σύστημα σχέσεων και δικτύων. Διευκολύνουν την αλλαγή του κλίματος του σχολείου, τη σύνδεση του με την οικογένεια και την ευρύτερη κοινότητα, καθώς και την προάσπιση του δικαιώματος των παιδιών για ελεύθερη και χωρίς φόβο πρόσβαση στο σχολείο. Η προαγωγή της ψυχικής υγείας στο σχολείο, αποτελεί συγκροτημένη εκπαιδευτική διαδικασία διεπιστημονικού και διαθεματικού χαρακτήρα. Αξιοποιεί τη βιωματική, ενεργητική, συνεργατική μάθηση, δε στοχεύει μόνο στη γνωστική κατανόηση, αλλά δίνει έμφαση στην αλληλεπίδραση και στη σχέση, στην ενίσχυση της αυτοπεποίθησης των μαθητών και στην ανάπτυξη κοινωνικών δεξιοτήτων. Αυτό σημαίνει μια ανοιχτή ψυχοεκπαιδευτική διαδικασία που εξελίσσεται ανάλογα με τις εκάστοτε συνθήκες, προβλήματα και ενδιαφέροντα των συμμετεχόντων. Θ. Χατζηπέμου, Δ. Κομπότη Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 18 25 5 Οκτ./17:30 Το παιδικό βιβλίο “το Μικρό Εγώ είμαι Εγώ” στην σχολική, συμβουλευτική και κλινική πράξη. Το «Μικρό εγώ είμαι εγώ» της Mira Lobe, είναι ένα παιδικό βιβλίο που απευθύνεται σε παιδιά ηλικίας 4-10 ετών και κυκλοφορεί στα ελληνικά σε τετράγλωσση έκδοση (Ελληνικά, Γερμανικά, Αραβικά, Φαρσί) ενώ έχει μεταφραστεί σε 12 γλώσσες (Lobe, 2017). Το «Μικρό Εγώ» είναι ένα μικρό ζωάκι που περιπλανιέται μόνο του αναζητώντας την ταυτότητά του και περνάει από διάφορα συναισθηματικά στάδια μέχρι να φτάσει στην αναγνώριση και αποδοχή του εαυτού του. Η ιστορία αποτελεί ένα εργαλείο κατανόησης του εαυτού, του άλλου-του διαφορετικού-, της αποδοχής, και της χαράς που προσφέρει η αναγνώριση της μοναδικότητας του καθενός. Στο Εργαστήριο αυτό, οι συμμετέχοντες θα εξερευνήσουν τις δυνατότητες της χρήσης του «Μικρό Εγώ είμαι Εγώ» στην εκπαίδευση, τη συμβουλευτική αλλά και την κλινική πράξη (Καλαντζή – Αζίζι, 2022). Μέσα από το ταξίδι της αφήγησης της ιστορίας του Μικρού Εγώ αλλά και με βιωματικές δραστηριότητες, οι συμμετέχοντες θα δοκιμάσουν in vivo τρόπους χρήσης που προάγουν τη συναισθηματική και κοινωνική ανάπτυξη των παιδιών, τρόπους που εισάγουν τα παιδιά στην γνωστική τριάδα (σύνδεση σκέψης-συναισθήματος-συμπεριφοράς), στην επίλυση προβλήματος, στην ανάπτυξη της φαντασίας και της δημιουργικότητας, στην δεξιότητα της ενσυνειδητότητας, και στην αποδοχή του εαυτού. Τέλος, θα παρουσιαστούν εφαρμοσμένες χρήσεις του βιβλίου στην κλινική πράξη (σε ατομική και ομαδική βάση), σε σχολικές τάξεις, σε ειδικούς πληθυσμούς, και σε οικογένειες. Απευθύνεται στους εφαρμοσμένους κλάδους κλινικής, σχολικής και συμβουλευτικής ψυχολογίας και σε εκπαιδευτικούς. Όλο το εργαστήριο θα έχει ταυτόχρονη διερμηνεία στη νοηματική γλώσσα Α. Καλαντζή-Αζίζι , Α. Παναγιωτοπούλου , Α.-Α. Σοφιανοπούλου, Κ. Κωστακιώτη, Φ. Λοίζου, Α. Χρηστάκη, Π. Κοτρότσου Ινστιτούτο Έρευνας και Θεραπείας της Συμπεριφοράς, 1ο Δημοτικό Σχολείο Ιλίου, Εκπαιδευτήρια Κωστέα - Γείτονα, 4ο Δημοτικό Σχολείο Βέροιας, 17ο Δημοτικό Σχολείο Νίκαιας